"พระตำหนักสิริยาลัย"

สายใยความผูกพัน ของขวัญจากลูก "ชาย" แด่แม่

ริมฝั่งเจ้าพระยาตรงข้ามวัดไชยวัฒนาราม คือที่ตั้งของ “พระตำหนักสิริยาลัย” พระตำหนักสถาปัตยกรรมเรือนไทยประเพณีที่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงใช้พระราชทรัพย์ส่วนพระองค์จัดซื้อที่ดินของราษฎรในราคาเป็น ๒ เท่าของราคาประเมินในขณะนั้น เพื่อพระราชทาน และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลปัจจุบัน เมื่อครั้งยังทรงเป็นสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร ก็ได้ทรงกำกับการก่อสร้างพระตำหนักด้วยพระองค์เอง เพื่อน้อมเกล้าฯ ถวายแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ในวาระทรงเจริญพระชนมพรรษา ๕ รอบ

ในครั้งนั้น พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้เหล่าช่างผู้บำรุงรักษาพระราชฐานที่ประทับส่วนพระองค์เป็นผู้ก่อสร้างและออกแบบโครงสร้าง ส่วนการออกแบบตกแต่งภายใน ทรงพระราชดำริด้วยพระองค์เองทั้งสิ้น พระตำหนักแห่งนี้ก่อสร้างแล้วเสร็จภายในเวลาเพียง ๓ เดือน เสมือนเนรมิต ด้วยพระราชกตัญญุตาและความอุตสาหะเอาพระราชหฤทัยใส่ ดังพระราชนิพนธ์ที่ทรงจารึกลงบนโล่แผ่นเงิน ณ พระตำหนักแห่งนี้ ความว่า

"...พระตำหนักแห่งนี้มีความหมาย

พ่อกับชายสร้างถวายให้กับแม่

วิมานทองแห่งนี้คือดวงแด

ลูกกับแม่ผูกพันนิรันดร

อานุภาพแห่งความรักสลักจิต

เนรมิตเรือนไทยอนุสรณ์

ครบหกสิบพรรษาพระมารดร

ประชากรแซ่ซ้องพระบารมี

ขอบูชาจารึกด้วยชีวิต

ชายอุทิศกายใจไว้ที่นี่

เพื่อถวายความจงรักและภักดี

อีกหมื่นปีไม่มีคลายจากชายเอย..."

พระตำหนักสิริยาลัยจึงเป็นมากกว่าเรือนไทยงดงามที่ช่วยส่งเสริมทัศนียภาพริมแม่น้ำอยุธยาให้วิจิตร หากยังเป็น “อนุสรณ์แห่งความรัก” ที่สะท้อนสายใยอันล้ำค่าของทั้งสามพระองค์ ผู้ทรงเป็นแบบอย่างอันงดงามของความรักในครอบครัว

ที่มา : บทความ “พระตำหนักสิริยาลัย หัวใจเมืองพระนครศรีอยุธยา” โดย ปฏิพัฒน์ พุ่มพงษ์แพทย์ ตีพิมพ์ในวารสารทางวิชาการราชภัฏกรุงเก่า (ฉบับมรดกโลก) ปีที่ ๑ ฉบับที่ ๒

#คณะกรรมการฝ่ายประชาสัมพันธ์งานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ

#สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถพระบรมราชชนนีพันปีหลวง

#พระตำหนักสิริยาลัย